मराठीतील सर्व म्हणी

मराठीतील सर्व म्हणी

मराठीतील सर्व म्हणी

1अगं अगं म्हशी मला कोठे नेशीस्वत:ची चूक मान्य करण्याऐवजी त्यासाठी इतरांवर दोष ठेवणे.
2आपला हात जगन्नाथआपली प्रगती आपल्या कर्तृत्वावर अवलंबून असते.
3अति तेथे मातीकोणत्याही गोष्टीचा अतिरेक वाईटच असतो.
4आयत्या बिळात नागोबादुसर्‍याने स्वत:साठी केलेल्या गोष्टीचा आयता फायदा उठविणे.
5आईजीच्या जीवावर बाईजी उदारदुसर्‍याचा पैसा खर्च करून औदार्य दाखविणे.
6आपल्याच पोळीवर तूप ओढणेफक्त स्वत:चाच तेवढा फायदा साधून घेणे.
7आंधळे दळते कुत्रं पीठ खातेएकानं काम करावं आणि दुसर्‍यांनं त्याचा फायदा घ्यावा.
8आधी पोटोबा मग विठ्ठोबाआदी पोटाची सोय पाहावी नंतर देवधर्म करावा.
9अडला हरी गाढवाचे पाय धरीएखाद्या हुशार माणसाला देखील अडचणीच्या वेळी मूर्ख माणसाची विनवणी करावी लागते.
10आंधळा मागतो एक डोळा, देव देतो दोन डोळेअपेक्षेपेक्षा जास्त फायदा होणे.
11अति शहाणा त्याचा बैल रिकामाजो माणूस फार शहाणपणा करायला जातो. त्याचे मुळीच काम होत नाही.
12आधी शिदोरी मग जेजूरीआधी भोजन मग देवपूजा
13असतील शिते तर जमतील भुतेएखाद्या माणसाकडून फायदा होणार असला की त्याच्या भोवती माणसे गोळा होतात.
14आचार भ्रष्टी सदा कष्टीज्याचे आचार विचार चांगले नसतात. तो नेहमी दु:खी असतो.
15आठ हात लाकूड अन नऊ हात ढिपलीअत्यंत मूर्खपणाची अतिशयोक्ती.
16आईचा काळ बायकोचा मवाळआईकडे दुर्लक्ष करून बायकोची काळजी घेणारा
17आधीच उल्हास त्यात फाल्गुन मासमुळातच आळशी माणसाच्या आळशी वृत्तीला पोषक अवस्था निर्माण होणे.
18आपलेच दात आपलेच ओठआपल्याच माणसाने चूक केल्यावर अडचणीचे स्थिती निर्माण होणे.
19अंथरूण पाहून पाय पसरावेआपल्या ऐपतीप्रमाणे खर्च ठेवावा.
20आवळा देऊन कोहळा काढणेक्षुल्लक गोष्टीचा मोबदल्यात मोठा लाभ करून घेणे.
21आलीया भोगाशी असावे सादरकुरकुर न करता निर्माण झालेली परिस्थिती स्वीकारणे.
22अचाट खाणे मसणात जाणेखाण्यापिण्यात अतिरके झाल्यास परिणाम वाईट होतो.
23आधी बुद्धी जाते नंतर लक्ष्मी जातेअगोदर आचरण बिघडते नंतर दशा बदलते.
24आपण हसे लोकाला, शेंबूड आपल्या नाकालाज्या दोषाबद्दल आपण दुसर्‍याला हसतो. तोच दोष आपल्या अंगी असणे.
25आपला तो बाब्या दुसर्‍याचं ते कारटंस्वत:चे चांगले आणि दुसर्‍यांचे वाईट अशी प्रवृत्ती असणे.
26अळी मिळी गुप चिळीरहस्य उघडकीला येऊ नये म्हणून सर्वांनी मूग गिळून बसणे.
27अहो रूपम अहो ध्वनीएकमेकांच्या मर्यादा न दाखवता उलटपक्षी खोटी स्तुती करणे.
28इच्छा तेथे मार्गएखादी गोष्ट करण्याची इच्छा असेल तर काहीतरी मार्ग निघतोच.
29इकडे आड तिकडे विहीरदोन्ही बाजूंनी अडचणीची परिस्थिती असणे.
30उठता लाथ बसता बुकीप्रत्येक कृत्याबद्दल अद्दल घडविण्यासाठी पुन्हा पुन्हा शिक्षा करणे.
31उडत्या पाखरची पिसे मोजणेअगदी सहजपणे अवघड गोष्टीची परीक्षा करणे.
32उधारीचे पोते सव्वाहात रितेउधारी घेतलेल्या गोष्टीत तोटा ठरलेलाच असतो.
33उंदराला मांजर साक्षवाईट कृत्य करतांना एकमेकांना साक्ष देणे.
34उचलली जीभ लावली टाळ्यालाविचार न करता बोलणे.
35उतावळा नवरा गुडघ्याला बाशिंगप्रसंगी हास्यास्पद ठरेल आशा प्रकराच्या उतावळेपणा दाखविणे.
36उथळ पाण्याला खळखळाट फारथोडासा गुण अंगी असणारा माणूस जास्त बढाई मरतो.
37उस गोड लागला म्हणून मुळासकट खाऊ नयेकोणत्याही चांगल्या गोष्टीचा किंवा एखाद्याच्या चांगुलपणाचा प्रमाणाबाहेर फायदा घेऊ नये.
38एक ना घड भारभर चिंध्याएकाच वेळी अनेक कामे करायला घेतल्यावर सर्वच कामे अर्थवट होण्याची अवस्था.
39एका माळेचे मणीसगळीच माणसे सारख्या स्वभावाची.
40एका हाताने टाळी वाजत नाहीदोघांच्या भांडणात पूर्णपणे एकट्यालाच दोष देता येत नाही किंवा एखाद्या कृत्यात दोघेही दोषी असणे.
41ऐकावे जनाचे करावे मनाचेलोकांचे ऐकून घ्यावे व मग आपल्याला जे योग्य वाटेल ते करावे.
42एका म्यानात दोन तलवारी राहू शकत नाहीतदोन तेजस्वी माणसे एकत्र गुण्यागोविदाने नांदू शकत नाहीत दोन सवती एका घरात सुखासमाधानाने राहू शकत नाहीत.
43ओळखीचा चोर जीवे न सोडीओळखीचा शत्रू हा अनोळखी शत्रूपेक्षा धोकादायक असतो.
44कर नाही त्याला डर कशालाज्याने काही गुन्हा किंवा वाईट गोष्ट केली नाही त्याने शिक्षा होण्याचे भय कशाला बाळगावयाचे
45कामापुरता मामा ताकापुरती आजीआपले काम करून घेईपर्यंत एखाद्याशी गोड बोलणे.
46काळ आला होता. पण वेळ आली नव्हतीनाश होण्याची वेळ आली असताना थोडक्यात बचावणे.
47कानामगून आली आणि तिखट झालीमागून येऊन वरचढ होणे.
48करावे तसे भरावेजसे कृत्य असेल त्याप्रमाणे चांगलेवाईट फळ भोगावे लागते.
49कधी गाडीवर नाव तर कधी नावेवर गाडीकधी गरीबी तर कधी श्रीमंती येणे.
50कुर्‍हाडीचा दांडा गोतास काळआपलाच माणूस आपल्या नाशाला कारणीभूत होतो.
51काठी मारल्याने पानी दुभंगत नाही –रक्ताचे नाते तोडून म्हणता तुटत नाही.
52कडू कारले तुपात तळले सारखरेत घोळले तरीही कडू ते कडूचकिती ही प्रयत्न केला तरीही माणसाचा मूळ स्वभाव (दूर्वर्तणी) बदलत नाही.
53कुडी तशी पुडीदेहाप्रमाणे आहार असतो.
54कधी तुपाशी तर कधी उपाशीसंसारिक स्थिती नेहमी सारखीच राहत नाही त्यात कधी संपन्नता येते तर कधी विपन्नावस्था येते.
55कावळा बसायला अन फांदी तुटायलापरस्परांशी कारण-संबंध नसताना योगायोगाने दोन गोष्टी एकाचवेळी घडणे.
56कुत्र्याचे शेपूट नळीत घातले तरी वाकडे ते वाकडेचकितीही प्रयत्न केले तरी काहीचा मूळस्वभाव बदलत नाही.
57कुंपणाने शेत खाल्ले तर दाद न्यावी कुणीकडेरखवालादारानेच विश्वासघात करून चोरी करणे.
58कोल्हा काकडीला राजीक्ष्रुद्र माणसे क्षुद्र गोष्टीनीही खुश होतात.
59कोरड्याबरोबर ओले ही जळतेनिरपराध्याची अपराध्यासोबत गणना करणे
60कोंबडे झाकले म्हणून तांबडे फुटायचे राहत नाहीनिश्चित घडणारी घटना कोणाच्याही प्रयत्नाने टाळता येत नाही.
61काखेत कळसा नि गावाला वळसाहरवलेली वस्तु जवळ असतानाही इतरत्र शोधत राहणे.
62कावळ्याच्या शापाने गाय मरत नाहीक्षुद्र माणसांनी केलेल्या दोषा रोपाने थोरांचे नुकसान होत नसते.
63खाण तशी मातीआई वडिलाप्रमाणे त्यांच्या मुलांचे वर्तन होणे.
64खर्‍याला मरण नाहीखरे कधी लपत नाही, सत्य मेव जयते!
65खाऊ जाणे ते पचवू जाणेएखादे कृत्य धाडसाने करणारा त्याचे परिणाम भोगण्यासही समर्थ असतो.
66खाईन तर तुपाशी नाहीतर उपाशीपरिस्थितीशी जुळवून न घेता हट्टीपणाने वागणारा.
67खाऊन माजवे टाकून माजू नयेपैशाच्या संपतीचा गैरवापर करू नये.
68खोट्याच्या कपाळी गोटावाईट कृत्य करणार्‍याला माणसाचे शेवटी वाईटच होते.
69गरजवंताला अक्कल नसतेगरजेमुळे अडलेल्या व्यक्तीला इतरांच्या म्हणण्यापुढे मान डोलवावी लागते.
70गर्वाचे घर खालीगर्विष्ठ माणसाची कधीतरी फजिती होतेच.
71गरज सरो नि वैध मरोआपले काम झाले की उपकार कर्त्याची पर्वा न करणे.
72गर्जेल तो पडेल कायकेवळ गाजावाजा करणार्‍या व्यक्तीच्या हातून फारसे काही घडत नसते.
73गाढवाला गुळाची चव काय?मुर्खाला चांगल्या गोष्टीची किंमत कळत नाही.
74गाढवांचा गोंधळ, लाथांचा सुकाळमूर्ख लोक एकत्र आल्यावर मूर्खपणाचेच कृत्य करणार
75गाव करी ते राव ना करीश्रीमंत व्यक्ति स्वत:च्या बळावर जे करू शकत नाही ते एकीच्या बळावर सामान्य माणसे करू शकतात.
76गाड्याबरोबर नळ्याची यात्रामोठ्यांच्या आश्रयाने लहानांचाही फायदा होतच असतो.
77गाढवापुढे वाचली गीता अन कालचा गोधळ बारा होतामूर्खाला केलेला उपदेश वाया जातो.
78गाजराची पुंगी वाजली तर वाजली नाही तर मोडून खालीएखादी गोष्ट साध्य झाली तर उत्तमच नाही तर तिचा दूसरा उपयोग करून घेणे.
79गाढवाच्या पाठीवर गोणीएखाद्या गोष्टीची अनूकुलता असून उपयोग नाही. तर तिचा फायदा घेता यायला हवा.
80गुरुची विद्या गुरूला फळलीएखाद्याचा डाव त्याच्यावरच उलटणे.
81गुळाचा गणपती गुळाचाच नैवेद्यज्याची वस्तु त्यालाच भेट देणे.
82गोगलगाय नि पोटात पायएखाद्याचे खरे स्वरूप न दिसणे.
83गोरागोमटा कपाळ करंटादिसायला देखणा पण नशिबाने दुर्दैवी व्यक्ती.
84घर ना दार देवळी बिर्‍हाडबायको पोरे नसणारा एकटा पुरुष किंवा शिरावर कोणतीही जाबाबदारी नसलेली व्यक्ती.
85घर फिरले म्हणजे घराचे वासेही फिरतातएखाद्यावर प्रतिकूल परिस्थिती आली म्हणजे सारेच त्याच्याबरोबर वाईटपणे वागू लागतात.
86घरचे झाले थोडे, व्याह्याने धाडले घोडेस्वत:च्या कामाचा व्याप अतोनात असताना दुसर्‍यांने आपलेही काम लादणे.
87घर पहावे बांधून लग्न पहावे करूनअनुभवाने माणूस शहाणा होतो.
88घटका पाणी पिते घड्याळ टोले खातेआपापल्या कर्मानुसार परिणाम भोगावे लागतात.
89घरोघरी मातीच्याच चुलीसर्वत्र सारखीच परिस्थिती अनुभवास येणे.
90घोडे खाई भाडेधंद्यात फायद्यापेक्षा खर्च जास्त.
91चढेल तो पडेलगर्विष्ठ माणसाचा गर्व उतरल्याशिवाय राहत नाही.
92चालत्या गाडीला खीळव्यवस्थीत चालणार्‍या कार्यात अडचण निर्माण होणे.
93चमत्काराशिवाय नमस्कार नाही, पराक्रमावाचून पोवाडा नाहीलोकांना काही विशेष कार्य करून दाखविल्याशिवाय लोक मान देत नाहीत.
94चिंती परा येई घरादुसर्‍याबदल मनात वाईट विचार आलेकी स्वत:चेच वाईट होते.
95चोर सोडून सान्याशाला फाशीखर्‍या गुन्हेगाराला शासन न करता दुसर्‍याच निरपराध माणसाला शिक्षा देणे.
96चोराच्या उलटया बोंबास्वत:च गुन्हा करून दुसर्‍यावर आळ घेणे.
97चोराच्या मनात चांदणेवाईट माणसांनाच वाईट माणसांच्या युक्त्या कळतात.
98चोरावर मोरएखाद्या गोष्टीच्या बाबतीत दुसर्‍यावर कडी करणे.
99जळत्या घराचा पोळता वासाप्रचंड नुकसानीतून जे वाचले ते आपले म्हणून समाधान मानावे.
100जलात राहुन माशांशी वैर करू नयेज्यांच्या सहवासात राहावे लागते त्यांच्याशी वैर करून नये.
101जन्माला आला हेला, पाणी वाहून मेलानिरक्षर किंवा निर्बुद्ध माणसाचे आयुष्य शारीरिक कष्टामध्येच जाते.
102जळत घर भाड्याने कोण घेणारनुकसान करणार्‍या गोष्टीचा स्वीकार कोण करणार.
103जावे त्याच्या वंशा तेव्हा कळेदुसर्‍याच्या स्थितीत आपण स्वत:जावे, तेव्हा तिचे खरे ज्ञान आपणास होते.
104ज्या गावाच्या बोरी त्याच गावच्या बाभळीएकमेंकाचे वर्म माहीत असणार्‍या माणसांशी गाठ पडणे.
105ज्याचे खावे मीठ त्याचे करावे निटजो आपल्या वर उपकार करतो त्या उपकार कर्त्याला स्मरण करून त्याच्या यशासाठी प्रयत्न करावेत.
106जशी देणावळ तशी धुणावळमिळणार्‍या मोबदल्याच्या प्रमाणातच काम करणे.
107ज्याचे करावे बरे तो म्हणतो माझेच खरेएखाद्याचे भले करायला जावे तर तो विरोधच करतो व आपलाच हेका चालवतो.
108जी खोड बाळ ती जन्मकळालहानपणीच्या सवयी जन्मभर टिकतात.
109ज्याच्या हाती ससा तो पारधीज्याला यश मिळाले तो कर्तबगार
110जित्याची खोड मेल्याशिवाय जात नाहीमूळचा स्वभाव आयुष्यात कधीच बदलत नाही.
111जिच्या हाती पाळण्याची दोरी ती जगाते उद्धरीमातेकडून बालकावर सुसंस्कार होतात म्हणून ते भविष्यात कर्तुत्ववान ठरते.
112झाकली मूठ सव्वा लाखाचीव्यंग गुप्त ठेवणेच फायद्याचे असते.
113टाकीचे घाव सोसल्याशिवाय देवपण येत नाहीकष्ट केल्याशिवाय मोठेपणा मिळत नाही.
114टिटवी देखील समुद्र आटवितेसामान्य क्षुद्र वाटणारा माणूस प्रसंगी महान कार्य करू शकतो.
115डोळ्यात केर आणि कानात फुंकररोग एक आणि उपचार दुसराच
116डोंगर पोखरून उंदीर काढणेप्रचंड परिश्रम घेवूनही अल्प यश प्राप्ती होणे.
117तंटा मिटवायला गेला गव्हाची कणिक करून आलाभांडण मिटविण्याऐवजी भडकावणे.
118तळे राखील तो पाणी चाखीलआपल्याकडे सोपविलेल्या कामाचा थोडाफार लाभ मिळविण्याची प्रत्येकाची प्रवृत्ती असते.
119ढवळ्या शेजारी पवळ्या बांधला वाण नाही पण गुण लागलावाईट माणसाच्या सहवासामध्ये चांगला माणूसही बिघडतो.
120ताकापुरते रामायणआपले काम होईपर्यंत एखाद्याची खुशामत करणे
121तोंड दाबून बुक्यांचा मारएखाद्याला विनाकारण शिक्षा करणे आणि त्याला त्याबद्दल तक्रार करण्याचा मार्गही बंद करणे.
122तेल गेले तूप गेले आणि हाती धुपाटणे राहिलेफायद्याच्या दोन गोष्टीमधून मूर्खपणामुळे एकही गोष्ट साध्य न होणे.

Be the first to comment

आपली प्रतिक्रिया नोंदवा