भारतीय राज्यघटना – भाग आणि परिशिष्टे

भारतीय राज्यघटना – भाग

भाग I (कलम १-४) : संघराज्य व त्यांचे राज्य क्षेत्र
भाग II (कलम ५-११) : नागरिकत्व
भाग III (कलम १२-३५) : मूलभूत अधिकार
भाग IV (कलम ३६-५१) : मार्गदर्शक तत्वे
भाग IV (A) (कलम ५१ A) : मूलभूत कर्तव्ये
भाग V (कलम ५२-१५१) : केंद्र सरकार (संघराज्य)
भाग VI (कलम १५२-२३७) : राज्य सरकार
भाग VII (कलम २३८) : अनुसूचित राज्य सूची (ब)
भाग VIII (कलम२३९-२४१) : केंद्रशासित प्रदेश क्षेत्र
भाग IX (कलम -२४२-२४३) : पंचायतराज
भाग X (कलम २४४-२४४A) : अनुसूचित जाती व जमाती प्रदेश/क्षेत्र
भाग XI (कलम २४५-२६३) : केंद्र – राज्य संबंध भाग XII (कलम 264-300A) – महसुल – वित्त
भाग XIII (कलम ३०१-३०७) : व्यापार, वाणिज्य आणि आंतरराज्य संबंध
भाग XIV (कलम ३०८-३२३) : प्रशासकीय लोकसेवा आयोग
भाग XV (कलम ३२३A, ३२३B) : न्यायाधिकरण
भाग XVI (कलम ३३०-३४२) : अनुसूचित जाती, जमाती साठी आणि अँग्लो इंडियन्स साठी विशेष सोयी
भाग XVII (कलम ३४३-३५१) : कार्यालयीन भाषा
भाग XVIII (कलम ३५२-३६०) : आणीबाणी विषयक माहिती
भाग XIX (कलम ३६१-३६७) : मिश्र कलमे (काश्मीर, इत्यादी)
भाग XX (कलम ३६८) : संविधान दुरुस्ती बाबत
भाग XXI (कलम ३६९-३९२) : अस्थायी, संक्रमाणि आणि विशेष उपबंध
भाग XXII (कलम ३९३-३९५) : संक्षिप्त रूपे, प्रारंभ आणि निरसने


भारतीय राज्यघटना –  परिशिष्टे

भारतीय राज्यघटनेत एकूण १२ परिशिष्टे आहेत .

परिशिष्ट I – राज्य व केंद्र शासित प्रदेश
परिशिष्ट II – वेतन आणि मानधन
परिशिष्ट III – पद ग्रहण शपथा
परिशिष्ट IV – राज्यसभा जागांचे विवरण
परिशिष्ट V – भारतातील अनुसूचित जाती आणि जमाती
परिशिष्ट VI – ईशान्य भारतातील अनुसूचित जाती आणि जमाती
परिशिष्ट VII – केंद्र आणि राज्य सरकार मधील सूची
परिशिष्ट VIII – भाषा
परिशिष्ट IX – कायद्यांचे अंमलीकरण
परिशिष्ट X – पक्षांतरच्या कारणाहून राजकीय पक्षांच्या किंवा सभागृह सदस्यांना अपात्र घोषित
परिशिष्ट XI – पंचायत राज (राज्याकडे सोपवायची 29 विषयांची यादी)
परिशिष्ट XII – नगरपालिका व महानगर पालिका


Be the first to comment

आपली प्रतिक्रिया नोंदवा