Browsing Category

History

समाज सुधारक – विष्णुबुवा ब्रह्मचारी

विष्णुबुवा ब्रह्मचारी (विष्णू भिकाजी गोखले) जन्म: शिरवली गावी, जिल्हा कुलाबा १८२५ कार्यकाळ: १८२५ - १८७१ गुरु: दत्तात्रय समाधी: १८ फेब्रुवारी १८७१ विशेष: क्रांतीकारी समाज सुधारक विष्णुबुवांना पाच भाऊ आणि पाच बहिणी.…

भारतीय स्वातंत्र्य चळवळीतील महिलांचे योगदान

सरोजिनी नायडू ही भारताची नाईटिंगेल कविता आणि राजकीय कार्यकर्ते होती ज्यांनी भारताच्या स्वातंत्र्यासाठी लढा दिला. नायडू ह्या प्रभावशाली स्वातंत्र्यसैनिक होता आणि त्यांनी नव्या स्वतंत्र देशाच्या घटनेचा मसुदा करण्यास मदत…

भारताचे व्हॉईसरॉय – भाग २

लॉर्ड कॅनिंग (१८५६-५८) सैन्यातील भारतीय सैनिकांची संख्या कमी करून ब्रिटिश सैनिकांची संख्या वाढवण्यात आली. सैनिकांना धार्मिक चिन्ह धारण करण्यास बंदी घालण्यात आली.  मुघल बादशाहा पद समाप्तीची घोषणा. त्यांची चलन मुद्रा रद्द…

भारतातील ब्रिटीश गव्हर्नर जनरल – भाग १

गव्हर्नर जनरल वर जवळजवळ सर्वच परीक्षेमध्ये प्रश्न विचारले जातात .त्यादृष्टीने ते सर्व स्पर्धा परीक्षेसाठी उपयुक्त आहेत . गव्हर्नर (1773-1858) वॉरेन हेस्टिंग्ज (1773-1785) वॉरेन हेस्टिंग्ज हा एक इंग्रज राजकारणी होता आणि फोर्ट विल्यम…

व्यक्तीविशेष : यशवंतराव चव्हाण 

यशवंतराव बळवंतराव चव्हाण  आधुनिक महाराष्ट्राचे शिल्पकार, थोर नेते श्री. यशवंतराव चव्हाण यांचा जन्म १२ मार्च १९१३ रोजी झाला. सातारा जिल्‍ह्यातील देवराष्ट्र हे एक हजार वस्तीचे खेडे त्‍यांचे जन्‍मस्‍थान. त्यांचे वडील यशवंतराव लहान…

राष्ट्रीय एकता दिवसानिमित्य : सरदार वल्लभभाई पटेल 

 सरदार वल्लभभाई पटेल किंवा भारतीय आयर्न मॅन यांचा जन्म गुजरातमध्ये 31 ऑक्टोबर 1875 रोजी झाला.  ते देशातील सर्वात यशस्वी वकील होते आणि 1917. मध्ये त्यांनी महात्मा गांधींना भेटल्यानंतर भारतीय स्वातंत्र्यलढ्यात सामील झाले.  तो खेडा,…

मोहनदास करमचंद गांधी

मोहनदास करमचंद गांधी   गांधींचा जन्म ऑक्टोबर २, इ.स. १८६९ या दिवशी सध्याच्या गुजरातमधील पोरबंदर शहरात झाला. त्यांच्या वडिलांचे नाव करमचंद आणि आईचे नाव पुतळीबाई होते. करमचंद गांधी तत्कालीन काठेवाड प्रांतातील पोरबंदरमध्ये दिवाण होते.…

लालबहादूर शास्त्री

लालबहादूर शास्त्री  हे भारतीय स्वातंत्र्यलढ्यातील स्वातंत्र्यसैनिक व भारतीय प्रजासत्ताकाचे दुसरे पंतप्रधान होते. ९ जून, इ.स. १९६४ रोजी यांनी पंतप्रधानपदाची सूत्रे हाती घेतली. यांच्या कार्यकाळात इ.स. १९६५सालचे दुसरे भारत-पाकिस्तान युद्ध…

जगन्नाथ ऊर्फ नाना शंकरशेठ [मुंबईचे शिल्पकार]

    जन्म :-१० फेब्रुवारी १८०३ रोजी, ठाणे जिल्ह्यातील मुरबाड  ३१ जुलै १८६५ रोजी जगन्नाथ नाना शंकरशेठ यांचा मृत्यू झाला  त्यांना सार्वजनिक कार्याची आवड होती, त्यानुसार त्यांनी सार्वजनिक जीवनाच्या प्रमुख क्षेत्रांत सक्रिय सहभाग…

भाऊ दाजी लाड (रामकृष्ण विठ्ठल लाड )

 जन्म:- २४ सप्टेंबर १८२२,    गोव्यात मांजरे गावी, एका सामान्य सारस्वत कुटुंबात झाला मृत्यू :-  ३१ मे १८७४ जीवनपट :- लाडांचे वडील मातीच्या मूर्ती घडवणारे मूर्तिकार होते. बालपणी लहानग्या रामकृष्णाची बुद्धिबळातील चमक पाहून एका इंग्रज…

राजा राममोहन रॉय (आधुनिक भारताचे जनक)

 जन्म:-  २२ मे १७७२  ,राधानगर, बंगाल प्रांत, ब्रिटिश भारत मृत्यू :- २७ सप्टेंबर १८३३ (६३ वर्ष)  इंग्लंड  आधुनिक भारताचे जनक./आत्मीय सभा, ब्राह्मो समाज/सती बंदी, एकेश्वरवाद  त्या काळात प्रशासनासाठी वापरली जाणारी भाषा पर्शियन व अमेरिका…

महर्षी धोंडो केशव कर्वे

जन्म:-18 एप्रिल 1858  रत्नागिरी , मुरुड ता ,शेरवली मृत्यू  :-  09 नोव्हेंबर 1962 प्राथमिक शिक्षण:-मुरुड माध्यमिक शिक्षण :- रत्नागिरीला , रत्नागिरी मध्येच एका मराठी शाळेमध्ये त्यांनी शिक्षकाची नोकरी केली. 1881 मध्ये कर्वे हे…

सुभाषचंद्र बोस

सुभाषचंद्र बोस यांचा जन्म 23 जानेवारी 1897, बंगाल प्रांतात झाला. सुभाषबाबू 1920 मध्ये आय.सी.आय. परीक्षा उत्तीर्ण झाले. सुभाषबाबू 1938 हरीपुर व 1939 त्रिपुरा काँग्रेसचे अध्यक्ष होते. नेताजींनी 1940 मध्ये ‘फॉरवर्ड ब्लॉक’ या…

राजर्षि शाहू महाराज

·         जन्म – 16 जुलै 1874. ·         मृत्यू – 6 मे 1922. ·         एप्रिल 1919 भारतात बहुजन समाजाच्या उद्धराचे कार्य करणार्‍या कुर्मी क्षत्रिय महासभा या संस्थेच्या कानपूर येथे भरलेल्या 13 व्या अधिवेशनात महाराजांना ‘राजर्षी’ ही…

भारताचे व्हाईसरॉय यांची कामगिरी

अलिगड येथे सर सय्यद अहमद खान यांनी सुरू केलेल्या ‘मुस्लिम अॅग्लो-ओरीएंट‘ कॉलेजला सक्रीय प्रोत्साहन व्हाईसरॉय नार्थब्रुकने दिले. सतत पडणार्‍या दुष्काळावर उपाययोजना करण्यासाठी लॉर्ड लिटनने सर रिचर्ड स्टॅची यांच्या अध्यक्षतेखाली…

1857 चा उठावाचे स्वरूप

1] स्वातंत्र्य युद्ध वि.दा. सावरकर-स्वधर्म रक्षणार्थ व राजकीय स्वातंत्र्यासाठी केलेले स्वातंत्र्य युद्ध होय. संतोषकुमार रे-हा उठाव म्हणजे लष्करी अथवा सरंजामी उद्रेक अथवा धार्मिक उद्रेकातून निश्चितपणे अधिक काहीतरी होता. कर्नल…

(डॉ.) भीमराव रामजी आंबेडकर

जन्म- १४ एप्रिल, १८९१ (महू, मध्य प्रदेश) मृत्यू- ६ डिसेंबर, १९५६ (दिल्ली) भारतीय राज्यघटनेचे शिल्पकार आणि दलितांच्या उद्धारासाठी आपलं संपूर्ण जीवन पणाला लावलं असे थोर तत्वज्ञ आणि राजकीय नेते म्हणून डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांचं स्थान…

सामाजिक संघटना व संस्थापक बद्दल माहिती

सामाजिक संघटना व संस्थापक बद्दल माहिती समाजसुधारक – संस्था व समाज रमाबाई रानडे – सेवासदन-पुणे पंडिता रमाबाई – शारडासदन-मुंबई, मुक्तिसदन-केडगाव, आर्य महिला समाज-पुणे गोपाळ कृष्ण गोखले – भारत सेवक समाज कर्मवीर भाऊराव…

स्वातंत्र्योत्तर भारतातील महत्वाच्या घटना

पहिला भारतीय प्रजासत्ताक दिन २६ जानेवारी १९५०, साजरा झाला. भारताचे पहिले राष्ट्रपती डॉ. राजेंद्र प्रसाद हे स्वतंत्र होते. (२६ जानेवारी १९५० ते १३ मे १९६२ ) भारताचे पहिले पंतप्रधान जवाहरलाल मोतीलाल नेहरू हे होते. (१५ ऑगस्ट १९४७ –…

एमपीएससी : इतिहासाची तयारी कशी करावी

प्राचीन इतिहास प्राचीन इतिहासकाळातील उत्खननात सापडलेल्या वस्तू, त्यांची वैशिष्टे, उत्खननकत्रे, इतिहासाच्या अभ्यासाचे स्रोत, इतिहासकारांची मते, साहित्य, सामाजिक पलू यांचा आढावा घ्यावा. प्राचीन महाराष्ट्रातील सातवाहन घराणे, वाकाटक,…
नमस्कार मित्रांनो,
चालू घडामोडी , अभ्यासक्रमानुसार लेख, मोफत ऑनलाइन सराव पेपर्स तुमच्या मोबाईल वर
तुम्हाला पाहिजे असतील तर कृपया खालील लिंक ला क्लिक करून आमची सेवा सबस्क्राईब करा
जॉईन लिंक : Click Here